16 – O xabe sakrifisirime e idolenge

Akor o Jakob phenďa leskra famelijake the savorenge, ko sas leha: „Čhiven het savore avre devlen, so hine tumende, žužaren tumen a preuren tumen.

Na ela tut aver devla, ča jekh me! Na kereha tuke ňisavi modla aňi podoba olestar, so hin upre pro ňebos, tele pre phuv abo andro paňi telal! Na banďoha anglal lende aňi len na lašareha, bo me som o RAJ, tiro Del, o žjarlivo Del, savo vaš o bini le dadengre marel le čhaven dži andro trito the štarto pokoleňje ole dženengre, save man našťi avri ačhen.

Keren savoro, so tumenge prikazinďom! O nava avre devlengre ma leperen a aňi len te na šunďol andral tumaro muj!

Vašoda čhiveha tele lengre oltara, phagereha lengre sveta slupi the čhineha avri o slupi la Ašerakre. Ma lašar ňisave avre devles, bo me o RAJ som žjarlivo Del, savo na zľidžava, hoj lašarena avre devles. Aňi na phandeha zmluva ole manušenca andre odi phuv, bo te on lašarena peskre devlen a obetinena lenge, vičinena ke odi obeta the tut, a šaj tut scirden, hoj te chas olestar. Paľis tire čhave peske ilehas romňijen ole narodendar, save len scirdlehas pal peste a na ulehas mange buter verna, bo lašardehas lengre devlen.

Ma visaren tumen ko modli; ma keren tumenge le trastune devloren. Me som o RAJ, tumaro Del.

Na ela tut aver devla, ča jekh me! Na kereha tuke ňisavi modla aňi podoba olestar, so hin upre pro ňebos, tele pre phuv abo andro paňi telal! Na banďoha anglal lende aňi len na lašareha, bo me som o RAJ, tiro Del! Som o Del, o žjarlivo Del, savo vaš o bini le dadengre marel le čhaven dži andro trito the štarto pokoleňje ole dženengre, save man našťi avri ačhen.

a sar tuke len o RAJ dela andro vasta a domareha len, mušines te murdarel savore manušen. Ma ker lenca ňisavi zmluva a ma presikav lenge o jileskeriben. Ma av lenca veraduno, ma len lengre čhaven tire čhajenge abo lengre čhajen tire čhavenge. Bo te oda kereha, ta odcirdena tire čhaven le RAJESTAR, hoj te lašaren avre devlen. A o RAJ pre tumende igen choľisaľiľahas a sig tumen zničinďahas. Vašoda lenge keren kada: Lengre oltara čhiven tele, lengre sveta bara phageren, o kaštune slupi la Ašerakre čhinen tele a lengre avričhinde modli zlabaren.

Lengre kaštune devloren zlabaren andre jag. Ma kamen lengro rup aňi somnakaj, so hin pre lende. Ma len tumenge ola veci, hoj tumen te na zachuden andre pasca, bo ola veci džungľon le RAJESKE, tumare Devleske. Ma len tumenge ola veci andro khera, hoj te na peren andro prekošiben avke sar the on. Igen tumenge mi džungľon, bo hine prekošle.“

Ale te bisterena pro RAJ, pre tumaro Del, a visaľona ke aver devla, lašarena len a služinena lenge — adadžives tumenge phenav, hoj čačes merena. Avke sar o narodi, saven tumaro Del murdarela angle tumende, avke the tumen merena, bo na šunenas o hangos le RAJESKRO, tumare Devleskro.“

„Keren savoro, so tumenge prikazinďom. Ma priden ke oda ňič aňi olestar ňič ma odlen.

Le avre devlenca kerenas, hoj te žjarlinel; peskre nalačhipnaha les choľarenas. Na obetinenas le Devleske, ale le demonenge — le devlenge, saven angloda na prindžarenas, le neve devlenge, savendar lengre dada na daranas.

Ale o Samuel phenďa: „Či le RAJESKE hin buter pre dzeka o labarde abo aver obeti sar oda, hoj les te šunas? Te šunel le Devles hin feder sar leske te obetinel; a te del les pačiv hin feder sar te anel o žiros le bakrengro. Bo e vzbura hin ajso binos sar o vražišagos a te kerel pal peskro hin ajso binos sar te lašarel le modlen. Tu tutar odčhiďal o lav le RAJESKRO, vašoda the ov tut odčhiďa, hoj imar te na aves kraľis.“

ile odarik avri o sveta slupi a zlabarde len. Čhide tele le Baaloskro sveto slupos the leskro chramos a kerde lestar budaris, kaj phiren dži adadžives.

Bo o RAJ hino baro a hodno savora chvalake, lestar kampel te daral buter sar savore devlendar. Bo savore devla andral aver narodi hine ča modli, ale o RAJ stvorinďa o ňebos.

hoj obetinelas le Aramejčanengre devlenge, save upral leste zviťazinde. Phenďa peske: „Te o aramejika devla pomožinde peskre kraľenge, obetinava the me lenge, hoj mange te pomožinen.“ Ale kada anďa e bibach leske the leskre narodoske.

Bo o RAJ hino baro a hodno savora chvalake, lestar kampel te daral buter sar savore devlendar. Bo savore devla andral aver narodi hine ča modli, ale o RAJ stvorinďa o ňebos.

Ale lengre modli hine rupune the somnakune; o manuša len kerde peskre vastenca. Hin len vušta, ale na vakeren, hin len jakha, ale na dikhen; hin len kana, ale na šunen, hin len nakha, ale na voňinen; hin len vasta, ale na chuden, hin len pindre, ale na phiren, hin len kirle, ale našťi den avri o hangos. Ola, ko len keren, ena ajse sar on; ajse ena savore, ko pes pre lende muken.

O modli le narodengre hine rupune the somnakune, kerde len o manuša peskre vastenca. Hin len vušta, ale na vakeren, hin len jakha, ale na dikhen. Hin len kana, ale na šunen, aňi našťi dichinen peskre mujenca. Ola, ko len keren, ena ajse sar on, ajse ena savore, ko pes pre lende muken.

bo andre oda džives sako čhivela het peskre rupune the somnakune devloren, save kerďan tumare binošne vastenca.

a lengre devlen čhide te labol andre jag. Bo on na sas devla, ale ča kašt the bar, e buči le manušengre vastengri. Vašoda len šaj zňičinde.

Me som o RAJ; kada hin miro nav! Miri slava na dava ňikaske aňi miri chvala le modlenge.

Ola, ko pes muken pro modli a phenen le sochenge: ‚Tumen san amare devla,‘ ena teledikhle a ľoľona ladžatar.“

Paľis anava avri miro sudos pre lende vaš savoro lengro nalačhipen, bo man omukle a labarenas o kaďidlos le cudze devlenge. He, klaňinenas pes le modlenge, saven kerde peskre vastenca!

O čhave kiden o kašta, o dada keren e jag a o romňija ušanen o chumer pro bokeľa la ňeboskra kraľovnake. Obetinen o moľakre obeti avre devlenge, hoj man te dukhaven. Či man oleha dukhaven?“ phenel o RAJ. „Či na korkore pes a oleha peske keren ladž? Vašoda kada phenel o RAJ, o Adonaj: Miri bari choľi čhivava avri pre kada than, pro manuša, pro dobitkos, pro stromi the pro uľipen la phuvakro; labola a na murdaľola andre.

Savore kala modlara hine diline the bi e goďi. Sako, ko kerel o modli, pes ladžala, bo leskre modli hine o klamišagos a nane andre lende o dichos. O modli na mon ňič a hine pro asaben; sar avela lengro sudos, ena zňičimen.

Pheneha lenge: ‚Šunen o lav le RAJESKRO, kraľale andral e Judsko the manušale, so bešen andro Jeruzalem! Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Pre kada than anava ajsi pohroma, hoj sakoneske, ko pal oda šunela, piskinela andro kana. Bo on man omukle a kerde kale thanestar than prekal o cudza devla; labarenas kade o kaďidlos avre devlenge, saven na prindžarenas aňi lengre dada aňi o judska kraľa, a kada than pherarde le ňevinne rateha.

O khera andro Jeruzalem the o khera le judske kraľengre ena meľarde andre sar o Tofet — savore khera, kaj labarenas o kaďidlos pro padi savore ňeboskre čercheňenge a kaj anenas o moľakre obeti avre devlenge.‘ “

Akor savore murša, so džanenas, hoj lengre romňija labaren o kaďidlos avre devlenge, a savore džuvľija, so ode sas andro baro zhromažďeňje, a the savore nipi, so bešenas andro Patros andro Egipt, phende le Jeremijašiške: „Amen na šunaha oda, so amenge phenďal andro nav le RAJESKRO. Ale keraha savoro, so phenďam, hoj keraha: Labaraha o kaďidlos la ňeboskra kraľovňake a anaha lake o moľakre obeti, avke sar oda kerahas amen, amare dada, amare kraľa the amare raja andro judska fori the pro Jeruzalemoskre uľici. Bo akor amen sas pherdo chaben, sas amenge mištes a na predživahas ňisavo nalačhipen. Bo kanastar preačhiľam te labarel o kaďidlos la ňeboskra kraľovňake a te anel lake o moľakre obeti, akorestar amen nane ňič a murdaren amen avri le šabľenca a meras bokhatar.“ A o džuvľija phende: „Sar labaras o kaďidlos la ňeboskra kraľovňake a anas lake o moľakre obeti, či olestar amare roma na džanen, hoj lake pekas o bokeľa, so pre late maren, a anas lake o moľakre obeti?“

O RAJ imar na birinelas te zľidžal tumare nalačhe skutki the tumare džungipena, so kerenas. Vašoda ačhiľa tumari phuv zamukľi, strašno the prekošľi a ňiko ode adadžives na bešel. Kadi pohroma, so akana dikhen, pre tumende avľa vašoda, hoj labarenas o kaďidlos, kerenas o bini anglal o RAJ, na šunenas les a na ľikerenas tumen leskre zakonostar aňi leskre prikazaňjendar aňi leskre lavendar.“

Ale savore manuša hine diline a na achaľon ňič. Sako, ko kerel o modli, pes ladžala, bo leskre modli hine o klamišagos a nane andre lende o dichos. O modli na mon ňič a hine pro asaben; sar avela lengro sudos, ena zňičimen.

Kerehas tutar bareder sar o RAJ andro ňebos, diňal tuke te anel o nadobi andral leskro Chramos a pijehas andral lende e mol tire anglune muršenca, tire romňijenca the le romňijenca-služkenca. Lašarehas le rupune, somnakune, brondzune, trastune, kaštune the barune devlen, save na dikhen, na šunen, aňi na džanen ňič. Ale le Devles, savo ľikerel tiro dživipen the savore tire droma andre peskre vasta, na diňal pačiv.

O manuša peske ačhade le kraľen, ale bijal mande; ačhade peske le rajen, ale mandar na phučle. Kerde peske o rupune the o somnakune modli pre peskri zahuba.

Ale so buter pre lende vičinavas, buter mandar džanas het; obetinenas le Baaloske a le modlenge labarenas o kaďidlos.

Savi chasna hin la modlatar, sava rezinďa avri o majstros? Abo pre soste hin lačhi e trastuňi modla, so tut klaminel? Bo oda, ko la kerďa, pes zmukel pre oda, so stvorinďa; kerel o modli, save našťi vakeren.

„Ma gondoľinen tumenge, hoj avľom te zrušinel o Zakonos abo le Proroken. Na avľom len te zrušinel, ale te doľikerel. Bo čačipen phenav tumenge, hoj medik na našľona e phuv the o ňebos, na našľola aňi jekh pismenkos aňi jekh čjarkica andral o Zakonos, medik pes savoro na ačhela. Oles, ko zrušinďahas ča jekh le nekciknedere prikazaňjendar a sikaďahas avke le manušen, vičinena nekcikneder andro ňeboskro kraľišagos. Ale oles, ko len doľikerela a sikavela, vičinena baro andro ňeboskro kraľišagos.

A o Ježiš lenge phenďa: „So aňi tumen na achaľon? Na achaľon, hoj ňič, so avel avral a džal andro manuš, les našťi meľarel andre? Bo oda na džal andre leskro jilo, ale ča andro per a paľis džal avri.“ Aleha o Ježiš phenďa, hoj dojekh chaben hino žužo.

„Oda, ko hino verno andro frima, hino verno the andro but, a ko nane verno andro frima, nane verno aňi andro but.

„Ňiko našťi služinel duje rajenge. Bo jekhes kameha a dujtones našťi avri ačheha, abo jekhes rado dikheha a dujtones tele dikheha. Našťi služinen the le Devleske the le svetoskre barvaľipnaske.“

O rašaj andral o chramos le Zeusoskro, so sas anglo foros, anďa biken the venci paš e brana a ov the o nipi kamle le apoštolenge te obetinel. Ale sar oda šunde o apoštola o Barnabaš the o Pavol, čhingerde pre peste o gada, denašle maškar o nipi a vičinenas: „Muršale, so oda keren? Se the amen sam ča manuša avke sar the tumen. A vakeras tumenge o evaňjelium, hoj te visaľon kale mule modlendar ko džido Del, savo kerďa o ňebos the e phuv the o moros the savoro, so andre hin.

ale kampel lenge te pisinel ľil a te phenel, hoj te na chan oda, so hin obetimen le modlenge, te na keren lubipen, te na chan o mas le tasade džvirengro aňi o rat.

Bo le Svete Duchoske a the amenge pes oda dičholas mištes, hoj te na thovas pre tumende ňisavo pharipen, ča oda, so igen kampel: Hoj te na chan oda, so hin obetimen le modlenge, te na keren lubipen a te na chan o mas le tasade džvirengro aňi o rat. Te kada savoro doľikerena, mištes kerena. Ačhen Devleha!“

Medik len o Pavol užarelas andro Ateni, leskro duchos andre leste choľisaľolas, sar dikhľa, hoj andro foros hin pherdo modli.

Akor te sam le Devleskro potomstvos, našťi peske gondoľinas, hoj o Del dičhol avri sar vareso somnakuno, rupuno abo baruno; sar vareso, so o manuš gondoľinďa avri a kerďa peskre vastenca. Varekana o Del predikhelas ola časi, sar les o manuša na prindžarenas, ale akana phenel savore manušenge všadzik, hoj pes te visaren peskre nalačhe dromendar. Bo o Del diňa jekh džives, andre savo sudzinela spravodľišagoha calo svetos prekal jekh murš, saves pre oda kidňa avri, a dokazinďa oda savorenge oleha, hoj les uštaďa andral o meriben.“

Le pačabnaskre manušenge andral aver narodi amen pisinďam, hoj te na chan oda, so hin obetimen le modlenge, te na keren lubipen, te na chan o mas le tasade džvirengro aňi o rat.“ Akor iľa o Pavol ole muršen a pre aver džives pes lenca diňa te obžužarel. Geľa andro chramos a diňa le rašajenge te džanel, keci dživesa pes obžužarena a hoj pal ola dživesa pes anela e obeta vaš dojekh lendar.

Phenen pre peste, hoj hine goďaver, ale ačhile diline. Na te lašardehas le Devles, savo šoha na merel, ale lašaren o obraza, so maren pro manuš, savo na dživel furt, abo lašaren le čiriklen, le chocsave džviren, abo le sapen.

Prilen olen, ko hine slaba andro pačaben, a ma vesekedinen tumen lenca vaš oda, sar on gondoľinen, so hin lačho, abo nalačho. Jekh pačal, hoj šaj chal savoro, a vareko hino slabo andro pačaben a chal ča zeleňina.

So na džanen, hoj tumaro ťelos hino o chramos le Svete Duchoskro, savo hino andre tumende a saves tumenge diňa o Del? Tumen na patrinen korkore tumenge! Sanas avricinde bare počiňibnaha. Vašoda lašaren le Devles tumare ťeloha [the tumare duchoha, bo the o duchos the o ťelos hin le Devleskro].

A pal oda mas, so pes obetinel le modlenge, džanas, hoj amen hin savoren o prindžaripen. No o prindžaripen ľidžal ko baripen, ale o kamiben budinel. Oda manuš, ko peske gondoľinel, hoj vareso džanel, ov mek na sprindžarďa avke, sar kampel te sprindžarel. Ale ko le Devles kamel, oles o Del prindžarel.

A pal oda chaben, so sas obetimen le modlenge: Amen džanas, hoj o modli pre kada svetos nane ňič a hoj nane aver del, bo hin ča jekh Del. Bo kajte hin „devla“, saven o manuša len sar devlen, či pro ňebos vaj pre phuv — a kajte hin but ajse „devla“ the „raja“ —, ale amen hin ča jekh Del, o Dad. Lestar hin savoro a the amen dživas prekal leste. A hin ča jekh Raj, o Ježiš Kristus, prekal kaste hin savoro a the amen dživas lestar.

Ale na sako prindžarel kada čačipen. Vareko mek dži akana hine sikade te chal o mas avke, sar te oda mas uľahas čačes obetimen le modlenge, a vaš oda, hoj lengro svedomje hino slabo, hino oleha meľardo. Ale o chaben amen na anel pašeder ko Del, bo te na chaha, ňič na našavaha, a te chaha, ňič na dochudaha. Ča den tumenge pozoris, hoj kadi tumari sloboda te na anel andro binos le slaben. Bo te hin tut prindžaripen, a vareko, saves hin slabo svedomje, tut dikhela te bešel pal o skamind andro modlakro chramos: Či ov na chala tiš ole masestar, so sas obetimen le modlenge? A avke tiro slabo phral, vaš savo muľa o Kristus, ela zňičimen angle tiro prindžaripen. Te kavke keren binos pro phrala a dukhaven lengro slabo svedomje, hin tumen binos the anglo Kristus. Vašoda, te oda, so me chav, anel mire phrales andro binos, ta akor šoha na chava oda mas, hoj te na perel miro phral andro binos.

Vašoda, mire lačhe phralale, denašen het andral e modloslužba. Vakerav ke tumende sar ko goďaver manuša, hoj tumen te zagondoľinen upral oda, so phenav.

Dikhen pro Izrael: Či nane olen, ko chan o chaben le oltaristar, spoločenstvo le oltariha? So oleha kamav te phenel? Či oda mas, so hin obetimen le modlenge, hin vareso? Abo hoj e modla hin vareso? Na! Ale so on obetinen, obetinen le demonenge a na le Devleske. A me na kamav, hoj tumen te avel vareso jekhetane le demonenca. Našťi pijen andral e kuči le Rajeskri the andral e kuči le demonengri. Našťi chan pal o skamind le Rajeskro the pal o skamind le demonengro. Abo či kamas te choľarel le Rajes? Abo sam zoraleder sar Ov?

„Savoro šaj kerav“ — ale na savoro hin pro lačho. „Savoro šaj kerav“ — ale na savoro hin pre chasna. Ňiko te na dikhel pre peskro lačho, ale sako mi rodel oda, so hin lačho prekal o aver. Savoro, so pes bikenel pro pľacos, chan a ma phučen ňič angle tumaro svedomje. Bo hin pisimen: „Le Rajeskri hiňi e phuv the savoro, so upre hin.“ Te tumen vičinela te chal varesavo manuš, savo na pačal, a tumen kamena te džal, chan ode savoro, so tumen dena, a ma phučen ňič angle tumaro svedomje. Ale te tumenge vareko phenďahas: „Kada sas obetimen le modlenge!“ Ma chan anglo svedomje the angle oda manuš, savo tumenge oda phenďa. Me na vakerav pal tumaro svedomje, ale pal o svedomje avre dženeskro. Vareko šaj phučel: „Soske te avel miri sloboda sudzimen prekal o aver dženeskro svedomje? Bo te me paľikerav le Devleske vaš o chaben, soske pre mande aver dženo te vakerel vaš oda chaben, vaš savo me paľikerďom?“

Savoro, so keren, či chan abo pijen, keren pre slava le Devleskri. Vašoda, ľikeren tumen avke, hoj te na anen o pohoršeňje aňi le Židenge, aňi le Grekenge, aňi le Devleskra khangerake, avke sar the me kerav savoro pre oda, hoj te avav pre dzeka savorenge andre savoreste. Me na rodav oda, so hin mange pro lačho, ale so hin pro lačho but dženenge, hoj te aven zachraňimen.

Ma cirden o cudzo jarmos jekhetane olenca, ko na pačan! Sar šaj el o lačhipen jekhetane le nalačhipnaha? Abo sar šaj el o švetlos jekhetane le kaľipnaha? Šaj o Kristus pes zdžal le bengeha? So hin jekhetane oles, ko pačal, oleha, ko na pačal? So hin jekhetane le Devleskre chramos le modlenca? Se amen sam o chramos le džide Devleskro, avke sar phenďa o Del: „Bešava andre lende a phirava maškar lende, me avava lengro Del a on ena mire manuša.“ Vašoda: „Aven lendar avri a odďelinen tumen lendar, phenel o Raj, ma chuden tumen le nažužestar a me tumen prilava.

Ňiko tumen te na sudzinel vaš oda, so chan a pijen, aňi vaš varesavo inepos, aňi vaš o inepos le Neve čhoneskro, aňi vaš o šabat. Bo kala hine ča o ciňi ole vecengre, so avena, ale e skutočnosť hin o Kristus.

Te imar muľan le Kristoha kale duchovne zorenge andral kada svetos, akor soske tumen mek podden sar ola manuša, so dživen andro svetos, kajse prikazenge? „Ma chude tut olestar! Ma koštoľin! Aňi ma le andro vasta!“ Oda hin ča le manušeskre prikazi the sikavibena pal o veci, so pes chal a pijel — hine ča jekhvar pre chasna a paľis nane. Kajse prikazi dičhon avri sar goďaver, bo ola manuša korkore pestar keren pobožna the pokorna oleha, hoj peskre ťela den te cerpinel. Ale oda na pomožinel le manušeske, hoj te preačhel te kerel oda, so kamel o ťelos.

bo on korkore vakeren pal oda, sar amen priiľan a sar tumen visarďan le modlendar ko Del, hoj te služinen le džide the čače Devleske.

O Duchos phenel igen jasňe, hoj andro posledna časi oddžana varesave džene le pačabnastar a ľikerena pes le klamišagoskre duchendar the le demonengre sikavibenendar. Kada sikaviben avel le dujemujengre manušendar, save klaminen a na šunen imar peskro svedomje, sar te lende uľahas avrilabardo le jagale trasteha. Kala manuša sikaven, hoj nane mištes te džal romeste, a zakazinen te chal varesave chabena, so o Del kerďa, hoj len paľikeribnaha te chan ola, ko pačan a prindžaren o čačipen. Ale savoro, so o Del kerďa, hin lačho a ňič na kampel te odčhivel het, te pes prilel paľikeribnaha. Bo o chaben pes pošvecinel le Devleskre laveha the la modľitbaha.

Aven ola, ko dživen pal le Devleskro lav, a na ola, ko ča šunen a oleha pes korkoren klaminen. Bo te vareko hino ajso, hoj ča šunel o lav a na doľikerel les, hino sar ajso manuš, savo dikhel peskro muj andro gendalos. Dikhel pes, džal het a takoj bisterel, sar dičhol avri.

Sako, ko kerel binos, na doľikerel o zakonos; bo o binos hin oda, hoj pes na doľikerel o zakonos.

Čhavorale, chraňinen tumen le falošne devlendar.

Sakones, ko džal dureder a na ačhel andro sikaviben le Kristoskro, nane o Del. Ale oles, ko ačhel andro sikaviben le Kristoskro, hin the o Dad the o Čhavo. Te vareko avel ke tumende a na anel kada sikaviben, ma prilen les andro kher, aňi les ma pozdravinen. Bo oda, ko les pozdravinel, hino leha jekhetane andre leskre nalačhe skutki.

Ale hin man pre tu sikra vareso: Hin tut ode ajse džene, save ľikeren o sikaviben le Balaamoskro. Bo ov sikavelas le Balak sar te ľidžal le Izraeloskre čhaven pro bini, hoj te chan oda, so hin obetimen le modlenge a te keren o lubipen.

Ale hin man pre tu oda, hoj na zaačhaves la džuvľa Jezabel, savi phenel pal peste, hoj hiňi prorokiňa, a oleha, so oj sikavel, cirdel mire služobňiken te kerel lubipen a te chal oda, so hin obetimen le modlenge. Diňom la časos, hoj pes te visarel andral peskro lubipen, ale na kamel. Dikh, me la čhivav pro hadžos, kaj cerpinela. A pre ola, ko laha keren o lubipen, domukava baro pharipen, te pes na visarena olestar, so keren. Lakre čhaven marava the le meribnaha a dodžanena pes savore khangera, hoj me som oda, ko skuminel o jile the o goďa, a sakoneske tumendar počinava pal oda, so kerel.

No okla manuša, save na mule ole ranendar, pes mek aňi akor na visarde peskre binendar aňi le modlendar, so kerenas lengre vasta. Na preačhile pes te klaňinel le demonenge aňi le somnakune, rupune, meďene, barune the kaštune modlenge, save na dikhen, na šunen a aňi našťi phiren.

Ale o zbabelci, o ňeverna, ola, ko keren o džungale veci, o vrahi, o lubara, o čaroďejňika, o modlara a the savore klamara ena čhide andro jazeros, so labol la jagaha the la siraha. Kada hin o dujto meriben.“